De EU AI Act treedt in werking, wat betekent dit voor ziekenhuizen?
AI speelt een steeds grotere rol binnen ziekenhuizen. Waar artificiële intelligentie eerst vooral werd gezien als iets voor de toekomst, wordt het inmiddels op veel plekken toegepast. Bijvoorbeeld binnen zorgregistratie, capaciteitsvraagstukken, voorspellende analyses en administratieve processen.
Met die ontwikkeling groeit ook de aandacht voor wet- en regelgeving. De Europese AI Act introduceert daarom nieuwe regels voor organisaties die AI ontwikkelen of gebruiken. De wet wordt gefaseerd ingevoerd en krijgt de komende jaren steeds meer impact op de zorgsector.
Voor ziekenhuizen draait het daarbij vooral om overzicht en beheersbaarheid. Welke AI-toepassingen worden gebruikt? Welke processen raken afhankelijk van algoritmes? En welke verantwoordelijkheden horen daarbij?
Niet iedere AI-toepassing valt onder dezelfde regels
De AI Act maakt onderscheid tussen verschillende risiconiveaus. Hoe groter de mogelijke impact op mensen of besluitvorming, hoe strenger de eisen.
Binnen de zorg kunnen toepassingen rondom diagnostiek, medische beeldvorming, klinische besluitvorming of medische hulpmiddelen onder strengere regelgeving vallen. Tegelijkertijd geldt dat niet iedere toepassing automatisch als hoog-risico wordt aangemerkt.
Dat maakt het voor veel zorgorganisaties lastig om direct te bepalen welke systemen extra aandacht vragen. Zeker omdat AI-functionaliteiten steeds vaker onderdeel zijn van bestaande software en processen. Denk aan toepassingen binnen EPD’s, dashboards, planningssoftware of analysetools van leveranciers.
De eerste uitdaging ligt daarom vaak niet bij de technologie zelf, maar bij inzicht. Welke toepassingen zijn aanwezig binnen de organisatie, welke rol speelt AI daarin en welke impact heeft dat op processen, besluitvorming en datagebruik?
De impact raakt meer dan alleen IT
De AI Act raakt niet alleen leveranciers of IT-afdelingen. Ook bestuurders, informatiemanagers, financials en zorgprofessionals krijgen ermee te maken.
AI wordt steeds vaker onderdeel van de dagelijkse praktijk. Daardoor groeit ook het belang van betrouwbare data, duidelijke verantwoordelijkheden en controleerbare processen. Organisaties moeten kunnen uitleggen hoe systemen worden ingezet, welke keuzes daarin worden gemaakt en hoe toezicht is geregeld.
Dat vraagt niet alleen om technische kennis, maar ook om duidelijke afspraken binnen de organisatie.
Grip op data en processen wordt belangrijker
Veel ziekenhuizen zijn al volop bezig met digitalisering en datagedreven werken. De AI Act versnelt het belang daarvan verder.
AI-systemen functioneren namelijk op basis van beschikbare data en onderliggende processen. Wanneer registratie niet consistent is of stuurinformatie onvoldoende betrouwbaar blijkt, heeft dat direct invloed op de kwaliteit van analyses en uitkomsten.
Juist daarom kijken steeds meer zorgorganisaties breder naar de inrichting van processen, datakwaliteit en governance. Niet alleen vanuit compliance, maar ook om beter te kunnen sturen op kwaliteit, capaciteit en financiële beheersbaarheid.
Van regelgeving naar praktische toepasbaarheid
Binnen Performation zien we dat veel zorgorganisaties zoeken naar overzicht en houvast. Niet alleen rondom wetgeving, maar vooral rondom de praktische inzet van data en technologie binnen de dagelijkse zorgpraktijk.
Dat begint vaak met inzicht. Welke data is beschikbaar? Welke processen zijn goed ingericht? Waar ontstaan risico’s of afhankelijkheden? En hoe zorg je dat stuurinformatie betrouwbaar blijft wanneer technologie een grotere rol krijgt binnen besluitvorming?
Door processen, registratie en stuurinformatie goed op orde te brengen, ontstaat een stevigere basis voor het verantwoord inzetten van nieuwe technologieën, waaronder AI.
Benieuwd hoe jouw organisatie meer grip krijgt op datagedreven sturing, proceskwaliteit en betrouwbare stuurinformatie? Neem contact met ons op en ontdek hoe Performation zorgorganisaties ondersteunt met inzicht, optimalisatie en beheersbare zorgprocessen.
Bronnen: Frankwatching – EU AI Act: wat jij voor 2 augustus moet regelen (4 mei 2026); beleiduitgelegd.nl – IGJ toezichtskader digitale zorg AI 2026; AI Monitor Ziekenhuizen 2026, M&I/Partners
Meer weten over AI en zorgregistratie?
In het e-book Slimmere Zorgregistratie met AI & RPA lees je hoe zorgorganisaties hun registratieprocessen en datakwaliteit verbeteren, een belangrijke basis voor betrouwbare stuurinformatie en de verantwoorde inzet van AI.